Navolgen op het juiste moment

Preek bij Zondag na Pinksteren 8, De Navolging, jaar C, 30 juni 2019

Zusters en broeders,

Tot een geloofsgemeenschap behoren is niet meer vanzelfsprekend. Velen kiezen ervoor om zich niet te binden aan een gemeenschap of om zich los te weken van de gemeenschap van hun jeugd en zo te op zoek te gaan naar wat het geloof van hen vraagt. Velen van ons hebben daarvoor een kerkgenootschap verlaten en voor sommigen geldt ook dat hiermee afscheid werd genomen van vrienden en familie om zo een volledig nieuw bestaan op te bouwen. Dat kan voelen alsof je – om maar bij de eerste lezing te blijven – de ploeg achter je verbrandt.

Want in die nieuwe kerk ontdek je nieuwe dingen, maar ook dingen die misschien zijn vastgeroest, of die je vreemd overkomen of misschien zelfs tegenstaan. Het wordt wennen en je moet op zoek gaan naar hoe jouw eigen en persoonlijke geloof een plek vindt binnen die kerk.

Vandaag hebben we Ineke opgenomen in onze oud-katholieke kerk en straks wordt dat nog eens benadrukt, wanneer ze de Communie ontvangt in de gemeenschap, als teken van het opgenomen worden. We hebben eerder gememoreerd aan hoe de weg van de Heer je naar ons geleid heeft. Daarmee ga je verder op de weg van de navolging van Christus en word je leerling van Hem, terwijl je in onze traditie staat.

Dilemma

Leerling van Jezus zijn en Hem navolgen op de weg die God bedoeld heeft, is geen gemakkelijke opgave. In het evangelie komen we drie korte dialogen tegen die Jezus voert met mensen die Hem willen volgen en die voor een dilemma staan. Jezus geeft aan dat als je Hem wilt volgen het geen halfslachtige, maar een radicale keuze vraagt. Hem volgen is Zijn weg gaan, die leidt naar Jeruzalem en de vraag aan jezelf is of je dat kunt of wilt. Kun je jezelf losmaken van wat je bindt in dit leven? Of moet je losgemaakt worden?

Het is het dilemma tussen alles achter laten en zonder om te kijken te gaan daar waar je geroepen wordt of koesteren wat je hebt en gaan voor die schijnbare zekerheid.

Loskomen van wat je bindt

Het klinkt mooi om ongebonden door het leven te gaan, daar waar de Geest je heen stuurt. Ik heb ook veel mensen in mijn leven ontmoet die zo leefden. Maar het vraagt veel van je als mens. Je laat veel achter en je moet daar wel klaar voor zijn. De vraag rijst in hoeverre je klaar kunt zijn voor dat. Elisa kan het niet zomaar loslaten en wil zijn oude leven als boer eerst netjes afsluiten. Met tegenzin geeft Elia hem dan wel de ruimte om dat te doen. De mensen die Jezus willen volgen op zijn weg naar Jeruzalem worden ook voor een moeilijke keuze gesteld, waarin ze moeten afwegen of het wel hun tijd is.

Wanneer je dan de stap zet, dan kan het ook zijn dat het volledig anders uitpakt dan je zelf had kunnen denken. De Galaten, een Keltisch volk waar we in de tweede lezing over hoorden, ervaren dat in hun groep die door Paulus gesticht. Achter zijn rug om probeerden joodse christenen opnieuw een wettisch geloof in te voeren, waarbij ze oude joodse gebruiken moesten overnemen. Paulus treedt daar tegenop en laat hun zien dat werkelijke vrijheid door Christus een geestelijk begrip is dat niet volgens vaste wetten verloopt. Evenmin pleit het je vrij om je eigen behoeften te bevredigen. In het Grieks wordt het op een mooie manier tegen elkaar uitgespeeld doordat de ‘vrijheid van de geest’ boven de ‘vleselijke lust bevredigen’ plaatst. Het is geen stap die je zet voor eigen gewin.

Je zult je eigen weg moeten vinden in het geloof, zoals we dat ook in deze kerk doen. Geïnspireerd door onze geschiedenis, maar niet vastgeklonken aan een bepaald tijdsbeeld dat in het verleden ligt. We zijn oud-katholiek en het is ons door onze voorouders doorgegeven, maar we beleven dat oud-katholiek zijn in het hier en nu, met onze blik vooruit gericht.

Navolgen in werkelijke vrijheid

Het is je eigen weg, met je eigen keuzes. Iedereen gaat zelf over het besluit Jezus al of niet te volgen. Het is niet jouw oordeel over anderen dat ertoe doet, maar de keuze die je zelf maakt vanuit jouw eigen positie. Daarin kunnen dingen die gezegd worden soms ontmoedigend klinken, zoals Jezus en Elia ook niet erg positief klonken naar de mensen die hun wilden volgen, maar nog iets af te handelen hadden. Je moet volledig ‘ja’ kunnen zeggen, maar ook ‘nee’ durven te zeggen op het moment dat je ergens niet klaar voor bent. Jezus maakt de keuze niet voor je, Hij wijst je wel op wat het betekent en dat het een onrustige weg is met veel veranderingen die niet altijd gemakkelijk zijn.

Dit maakt je wel vrij van alles wat je op aarde bindt. Je hoeft je niet te laten tegenhouden door je eigen verleden of het verleden van anderen. Niet door je eigen ideeën, noch door de ideeën die anderen op jou loslaten.

Maar niet iedereen zal je op die weg met open armen ontvangen, zoals de leerlingen ervoeren toen ze onderweg naar Jeruzalem niet welkom waren in dat Samaritaanse dorp, waardoor de eeuwenoude strijd tussen Samaritanen en Joden even aan het licht komt. Niet iedereen is in staat begrip te tonen voor jouw keuzes. Het is dan belangrijk je niet te laten ontmoedigen of in je onmacht boos te worden en verterend vuur over de ander af te smeken – heus het is soms een verleidelijke gedachte hoor!

Het vraagt geduld en doorzettingsvermogen. Telkens opnieuw beginnen met het volgen van die weg, telkens opnieuw je verleden achterlatend. Ook al weet je dat niet iedereen, zelfs in je gezin, de keuze die je maakt hetzelfde ervaart.

We kunnen elkaar daarbij helpen, niet door de ander voor te schrijven volgens welke wetten je moet geloven, maar door elkaar te steunen in de keuzes die we allemaal maken. Daarin gunnen we elkaar de vrijheid om te groeien in het geloof op eigen wijze en in het eigen tempo. Amen.

Pastoor Victor Scheijde

1 Koningen 19, 19-21; Galaten 5, 1 en 13-25; Lucas 9, 51-62

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.